Begin oktober is binnen het Fieldlab Circulair Verdienen met Insecten in de Peel een nieuwe praktijkproef van start gegaan die zich richt op de toepassing van frass in bio-based teelten. Op een perceel in de Peelregio zijn bamboeplanten uitgezet als onderdeel van een langjarig onderzoek naar bodemverbetering en duurzaam teeltperspectief. De proef vormt een eerste verkenning van hoe reststromen uit de insectensector kunnen bijdragen aan de opbouw van organische stof in zeer zandige bodems.
Bamboe als voorbeeldgewas voor de regio
De Peelregio kenmerkt zich door zandgronden met een lage organische-stofbalans, wat uitdagingen geeft voor waterberging, droogteresistentie en teeltstabiliteit. In dit onderzoek dient bamboe als voorbeeldgewas: een bio-based teelt die goed past binnen nieuwe circulaire ketens en mogelijkheden biedt voor duurzame materialen, vezels en regionale verwaarding.
Voorafgaand aan de aanplant bezocht het team de locatie om bodemmonsters te nemen en de uitgangssituatie vast te leggen. Vervolgens zijn de bamboeplanten volgens plan uitgezet en is frass – binnen een vooraf opgesteld protocol – op een deel van het perceel toegepast. Een ander deel is bewust onbehandeld gelaten, zodat verschillen in bodem- en plantontwikkeling over tijd goed gevolgd kunnen worden.
Frass als drager van organische stof
Frass – het restproduct van insectenkweek – bevat mineralen, organische stof en microbieel actieve componenten. In theorie kan dit bijdragen aan betere bodemstructuur, vochtvasthoudend vermogen en een robuustere teelt. Voor de Peelregio, waar de bodem snel uitdroogt en organische stof moeilijk op te bouwen is, zijn dit relevante vraagstukken.
Het fieldlab onderzoekt daarom hoe frass zich in de bodem gedraagt en welke invloed het heeft op de organische-stofvastlegging in de eerste fase van de teelt. De ontwikkeling van het gewas wordt eveneens gevolgd, zodat op termijn inzicht ontstaat in mogelijke voordelen van frasstoepassing in bio-based teelten. Omdat het perceel meerdere jaren in gebruik blijft, kunnen effecten op langere termijn zichtbaar worden.
Verbinding met ketenontwikkeling in de Peel
De bamboeproef staat niet op zichzelf. Binnen het Fieldlab Circulair Verdienen met Insecten in de Peel worden verschillende keteninitiatieven onderzocht die bijdragen aan een circulaire, economisch houdbare insectensector. Eén van die lijnen betreft de rol van frass in regionale landbouwmodellen en bio-based ketens.
Met deze proef testen we een aanpak die in de toekomst binnen het praktijkinnovatiecentrum verder kan worden verfijnd. Door nu al ervaring op te doen met meetmethoden, monitoring en praktische uitvoerbaarheid ontstaat een solide basis voor grotere, meerjarig gecoördineerde experimenten. De resultaten van het eerste jaar worden gebruikt om vervolgonderzoek vorm te geven en samen met partners te bepalen welke ketenkansen daadwerkelijk perspectief bieden.
Eerste stap naar praktijkgerichte kennis
De proef in de Peel geeft een concreet voorbeeld van hoe het fieldlab werkt: door praktijkonderzoek te koppelen aan regionale uitdagingen ontstaat toepasbare kennis die direct relevant is voor ondernemers en ketenpartners. Het onderzoek wordt de komende periode nauw opgevolgd en vormt daarmee een belangrijke bouwsteen in de bredere ontwikkeling van circulaire teeltmodellen in de regio.
