Hoe zorgen we ervoor dat waardevolle voedingsstoffen zo lang mogelijk behouden blijven binnen circulaire ketens? Met die vraag gingen vijf studenten van Wageningen University & Research aan de slag in een ACT-opdracht voor het Fieldlab Circulair Verdienen met Insecten in de Peel.
De studenten onderzochten hoe organische reststromen vandaag de dag worden benut en welke mogelijkheden er zijn om meer waarde uit deze stromen te halen. Daarbij keken zij niet alleen naar technische aspecten, maar ook naar economische, organisatorische en beleidsmatige vraagstukken.
Van reststroom naar grondstof
Veel organische reststromen bevatten nog waardevolle voedingsstoffen zoals eiwitten, vetten en mineralen. In de praktijk worden deze stromen op verschillende manieren verwerkt. Een deel vindt zijn weg naar voedsel- en voertoepassingen, terwijl andere stromen worden ingezet voor energieproductie.
De studenten onderzochten hoe deze verschillende toepassingen zich tot elkaar verhouden. Daarbij gebruikten zij bestaande modellen voor hoogwaardig gebruik van reststromen als vertrekpunt. Ook brachten zij in kaart welke kansen en belemmeringen bestaan voor nieuwe circulaire toepassingen.
Een belangrijke conclusie uit het onderzoek is dat de discussie niet alleen draait om afvalverwerking, maar vooral om de vraag hoe beschikbare grondstoffen zo efficiënt mogelijk kunnen worden benut.
Een eerste verkenning van een nieuwe denkrichting
Binnen het fieldlab wordt gewerkt aan een denkrichting waarbij wordt gekeken hoe waardevolle voedingsstoffen zo lang mogelijk behouden kunnen blijven binnen circulaire ketens. Insecten kunnen daarin een interessante rol spelen doordat zij bepaalde reststromen kunnen omzetten in nieuwe grondstoffen.
De studenten hebben deze gedachte verder onderzocht en uitgewerkt. Daarbij werd gekeken naar de mogelijkheden, maar ook naar de beperkingen. Zo blijkt dat regelgeving, marktontwikkelingen en concurrentie om grondstoffen een belangrijke invloed hebben op de manier waarop ketens zich kunnen ontwikkelen.
Tegelijkertijd laat het onderzoek zien dat er nog veel onderbenutte stromen bestaan die momenteel beperkt zichtbaar zijn in bestaande waarderingsmodellen. Juist deze stromen bieden interessante aanknopingspunten voor verder onderzoek.
Samenwerking als sleutel
Een tweede belangrijke bevinding is dat circulaire ketens alleen kunnen ontstaan wanneer verschillende sectoren samenwerken. Voedselproductie, diervoeding, energie, landbouw en verwerking zijn met elkaar verbonden. Nieuwe oplossingen ontstaan daarom niet binnen één sector, maar op de grens tussen verschillende ketens.
Volgens de studenten ligt daar ook een belangrijke uitdaging voor de toekomst. Niet door sectoren met elkaar te laten concurreren om grondstoffen, maar door te zoeken naar manieren waarop verschillende toepassingen elkaar kunnen versterken.
Vervolg
Het fieldlab is blij met de resultaten van de ACT-opdracht en dankt de studenten hartelijk voor hun inzet. Naast een uitgebreid rapport leverden zij ook een heel mooi ander product op. wat dat is zullen we later in het project onthullen.
De resultaten bieden waardevolle bouwstenen voor het vervolg van het onderzoek binnen het fieldlab. De komende periode worden de opgedane inzichten verder uitgewerkt en besproken met partners uit verschillende sectoren. Zo werken we stap voor stap verder aan circulaire ketens waarin beschikbare grondstoffen zo hoogwaardig mogelijk worden benut.
